Gdańsk-Wrzeszcz - Parafia rz.-kat. pw. Świętego Krzyża

Z Genepedia
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
To jest zalążek artykułu Gdańsk-Wrzeszcz - Parafia rz.-kat. pw. Świętego Krzyża. Możesz go rozwinąć i uzupełnić lub poddać weryfikacji.
Jeśli uznasz że artykuł jest kompletny zaznacz ten fakt w Dyskusja:Gdańsk-Wrzeszcz - Parafia rz.-kat. pw. Świętego Krzyża o dokumencie.

Gdańsk-Wrzeszcz - Parafia rz.-kat. pw. Świętego Krzyża

łac. parochiae Brak danych
inne nazwy: Parafia św. Krzyża, Parafia Neuschottland – Hl. Kreuz
Instrukcja wprowadzania danych zawarta jest na stronie.
Okresowo należy dokonać porównania zawartości niniejszej strony z wzorcem celem uzupełnienia o nowo dodane elementy.

Kontakt

Opis parafii

Historia parafii

Kościół parafialny
Wg Schematyzmu... 1975 r. str. 112 oraz z 1993 i 1996 r. nastąpiło to w dn. 01.11.1930 r.
Odszukać dekret
Wg Schematyzmu... str. 58 parafię erygowano 1 listopada
kościół murowany, zbudowany w tym roku
wg Schematyzmu... str. 146 kościół pomocniczy jest jednocześnie kościołem głównym
służy jako kościół pomocniczy
  • 1980 r. - 19 listopada poświęcono kościół parafialny pw. Św. Andrzeja Boboli - wg Schematyzmu... str. 120 o wg schematyzmu z 1996 r.
  • 1993 r. - wg Schematyzmu... str. 120 i w schematyzmie z 1996 r. występuje kościół rektorski pw. Świętego Krzyża (zbudowany w 1930 r.,
poświęcony 1 listopada 1931 r.)
Rozpisać [1] oraz historię kościoła
Kościół filialny
Temat nie przebadany

Cmentarz

Wyszukiwarka grobów: Brak danych
Indeksy grobów: Brak danych
Opis
Temat nie przebadany

Zasięg terytorialny

  • 1944 r. - plan miasta jako nakładka Google
Aldony n-ry 1, 1a, 14, 15, 16, Bolesława Chrobrego, wszystkie n-ry i baraki, Daliowa, Deotymy, Dubois Stanisława, Dzielna, Dzierżyńskiego Feliksa (dawniej Niedziałkowskiego), Dźwigowa, Fradry Aleksandra, Górnicza, Kliniczna n-ry 1, 1a, 1b, 2, 2a, baraki 1a, Klonowicza, Konwalii, Kochanowskiego Jana, Kopernika, Kościuszki - n-ry parzyste od 24 - n-ry nieparzyste od 31 w górę, Kraszewskiego, Krzemienieckiej (dawniej na Lotnisku), Kubacza, Kunickiego (dawniej Żołnierza Tułacza) n-ry od 4-38, i od 11-37, Leczkowa Konrada, Lelewela n-ry kolejne od 20 do 34 parzyste i nieparzyste, Lilli Wenedy, Lwowska, Małoogrodowa, Manifestu Połanieckiego, Marksa Karola (dawniej Roosevelta) n-ry od 10-17 w górę, Mickiewicza, Mierosławskiego, Modrzewskiego, Niemcewicza, Pestalozziego, n-ry nieparzyste od 1-19, Poprzeczna, Próżna, Prusa, Pstrowskiego, Racławicka, Reja, Saperów, Sochaczewska, Strakowskiego, Uroda Kolonia dawniej kolonia Perła Bałtyku, Wallenroda, - n-ry kolejne od 18-31, Winogronowa, Wrzeszczeńska, Wybickiego, Zaścianek, Zbyszka z Bogdańca, Zieleniec Kolonia, Zygmunta Augusta, Żniwna, Żywiecka, Lengnicka, Liliowa, Modrzewiowa, Okrzei, Ostroroga, Plony, Swojska, Twarda, Winiary, Żeńce Kolonia.
Aldony n-ry 1, 1a, 15, 16, 17, Bolesława Chrobrego, Daliowa, Deotymy, Dubois, Dzielna, Dzierżyńskiego, Dźwigowa, Fradry, Górnicza, Grzegorza z Sanoka, Kliniczna n-ry 1, 1a, 2, 2a, Klonowicza, Kochanowskiego, Pl. Ks. Komorowskiego, Kopalniana, Kościuszki - n-ry parzyste od 24 - n-ry nieparzyste od 31 w górę, Kraszewskiego, Krzemienieckiej, Kubacza, Kunickiego n-ry od 3-39, i od 2-40, Leczkowa, Lelewela n-ry kolejne od 20 do 40 parzyste i nieparzyste, Lilli Wenedy, Lwowska, Manifestu Połanieckiego, Małoogrodowa, Marksa Karola n-ry od 10 i 17 w górę, Mickiewicza, Mierosławskiego, Modrzewskiego, Niemcewicza,Ostroroga, Pestalozziego: n-ry nieparzyste od 1-19, Próżna, Prusa, Pstrowskiego, Racławicka, Reja n-ry 12, 14, 16, 18, Saperów, Sochaczewska, Strakowskiego, Uroda Kolonia, Konrada Wallenroda n-ry od 18-31, Winogronowa, Wrzeszczeńska, Wybickiego, Zaścianek, Zbyszka z Bogdańca, Zygmunta Augusta, Żniwna, Żywiecka.
Baczyńskiego, Bohomolca, Daliowa, Deotymy, Dubois, Dzielna, Dźwigowa nr 15 i 17, Górnicza, Grzegorza z Sanoka, Kliniczna n-ry 1, 1a, 1b, 2, 2a, Klonowicza, Kochanowskiego, Kokosowa, Kolonia Uroda, Kolonia Żeńcy, Konwalii, Kopalniana, Kościuszki nr 87-129 i 86-118, Kubacza, Leczkowa, Liliowa, Lilii Wenedy 1-12, Lengnicha, Lwowska 1-10, Manifestu Połanieckiego, Małoogrodowa, Marksa od nr 10 parzyste od 17 nieparzyste, Mickiewicza, Mierosławskiego, Modrzewskiego, Okrzei, Ostroroga, Poprzeczna, Próżna, Pstrowskiego, Racławicka, Reja n-ry 12, 14, 16, 18, Saperów, Sochaczewska, Strakowskiego nry parzyste, Winogronowa, Wrzeszczańska, Wyspiańskiego nry nieparzyste, Zaścianek, Zbyszka z Bogdańca 1-55 i 2-94, Zygmunta Augusta, Żniwna, Żywiecka.
Baczyńskiego, Bohomolca, Daliowa, Deotymy, Dubois, Dzielna, Dźwigowa nr 15 i 17, Górnicza, Grzegorza z Sanoka, Hallera 10-p, 17-163n, Kliniczna 1 - 2, Klonowicza, Kochanowskiego, Kokosowa, Kolonia Uroda, Kolonia Żeńcy, Konwalii, Kopalniana, Kościuszki nr 86-118 i 87-129, Kubacza, Leczkowa, Lengnicha, Liliowa, Lilii Wenedy 1-12, Lwowska 1-10, Małoogrodowa, Manifestu Połanieckiego, Mickiewicza, Mierosławskiego, Modrzewiowa, Modrzewskiego, Okrzei, Ostroroga, Poprzeczna, Próżna, Pstrowskiego, Racławicka, Reja 12-18p, Saperów, Sochaczewska, Strakowskiego parzyste, Zaścianek, Zbyszka z Bogdańca 1-55 i 2-94, Zygmunta Augusta, Żniwna, Żywiecka.
Baczyńskiego, Bohomolca, Daliowa, Deotymy, Dubois, Dzielna, Dźwigowa nr 15 i 17, Górnicza, Grzegorza z Sanoka, Hallera 10-p, 17-163n, Kliniczna 1 - 2, Klonowicza, Kochanowskiego, Kokosowa, Kolonia Uroda, Kolonia Żeńcy, Konwalii, Kopalniana, Kościuszki nr 86-118 i 87-129, Kubacza, Leczkowa, Lengnicha, Liliowa, Lilii Wenedy 1-12, Lwowska 1-10, Małoogrodowa, Manifestu Połanieckiego, Mickiewicza, Mierosławskiego, Modrzewiowa, Modrzewskiego, Okrzei, Ostroroga, Poprzeczna, Próżna, Pstrowskiego, Racławicka, Reja 12-18p, Saperów, Sochaczewska, Strakowskiego parzyste, Wyspiańskiego (parzyste), Zaścianek, Zbyszka z Bogdańca 1-55 i 2-94, Zygmunta Augusta, Żniwna, Żywiecka.
Pozostałe miejscowości:
Temat nie przebadany

Niemiecko-polskie nazwy miejscowości wchodzących w skład parafii

Messtischblatt - 1936 r. Rozpisać miejscowości
Neuschottland - Wrzeszcz

Księża

Pracujący w parafii

14.04.1930 - 05.08.1945 - Ks. Hoppe Leo Proboszcz
27.07.1945 ! - 10.10.1945 - O. Śliwiński Stefan SJ ? Proboszcz może administrator
10.10.1945 - 04.08.1947 - O. Kurdziel Jan SJ ? Proboszcz
04.08.1947 - 20.08.1948 - O. Bratek Jan SJ ? Proboszcz
1948 - 1969 - Ks. Popek Bronisław TJ Wikariusz, 20.5.1906, 18.6.1939, 7.8.1948;
1948 - 1993 - Ks. Chodaczek Eugeniusz TJ Wikariusz, 1913, 9.11.1941, 1.9.1948 (od spisu 1975r !!)
20.08.1948 - 22.08.1957 - O. Kwas Hugon SJ ? Proboszcz
1952 - 1969 - Ks. Chodaczek Eugeniusz TJ Wikariusz, 8.1.1913, 9.9.1941, 3.10.1952;wg sp. 1969 - św. 9.11.1941, u. 1.9.1958;??
1952 - 1958 - Ks. Czermiński Edward TJ Wikariusz, duszpasterz akademicki, 28.3.1919, 14.3.1946, 3.10.1952;
1957 - 1958 - Ks. Furmanik Ludwik TJ Kapelan Kliniki Położn., 13.7.1911, 8.9.1942, 15.1.1957;
22.08.1957 - 1958 - O. Pawelczyk Brunon SJ ? Administrator, 1.1.1912, 8.9.1942, 22.8.1957; rektor kościoła św. Andrzeja Boboli (1958-)
19?? - 21.04.1968 - O. Pawelczyk Brunon SJ ? Proboszcz
1958 - 19?? - Ks. Strohschneider Marian SJ ????, ur. 13.7.1911, w. 8.9.1942;
1958 - 19?? - Ks. Piskozub Tadeusz Karol ????, ur. 17.2.1915, w. 26.6.1938;
1959 - 1969 - Ks. Hejnowski Mieczysław TJ ????, 5.12.1929, 31.7.1958, 1.9.1959;
1960 - 1975 - Ks. Sawicki Karol TJ ????, 17.4.1906, 18.6.1939, 1.9.1960;
1961 - 1969 - Ks. Jęsrusik Stanisław TJ ????, 9.11.1899, 8.9.1942, 1.9.1961;
1964 - 1993 - Ks. Śliwiński Stefan TJ ????, 20.5.1905, 18.6.??, 31.8.1964;
1968 - 1969 - Ks. Szurgociński Ryszard TJ ????, 10.1.1929, 16.5.1957, 1.10.1968;
21.04.1968 - 1975 - O. Kukliński Czesław TJ Administrator, 28.6.1930, 31.7.1961, 15.4.1968; rektor kościoła św. Andrzeja Boboli (1969-);
19?? - 20.06.1978 - O. Kukliński Czesław SJ ? Proboszcz
1968 - 1975 - Ks. Koralewski Franciszek TJ ????, 13.12.1912, 3.11.1940, 31.7.1968;
1969 - 1.08.1976 - Ks. Beresiński Mieczysław TJ ????, duszpasterz akademicki, 23.12.1929, 29.6.1959, 31.7.1969;
1974 - 1.08.1976 - Ks. Więcławski Ryszard TJ Wikariusz, 16.1.1944, 1972, 1.10.1974;
1974 - 1975 - Ks. Sroka Bronisław TJ ????, 1.5.1936, 17.6.19??, 1974;
1975 - 19?? - Ks. Zegzda Marian TJ ????, 5.1.1920, 29.6.1948, na leczeniu u Ojców Reformatów w Gdańsku-Nowym Porcie;
1976 - 19?? - Ks. Kuszyński Andrzej jezuita ???? w domu zakonnym przy kościele św Andrzeja Boboli, duszpasterz akademicki,28.5.1943, 23.6.1973, 11.8.1976 (schematyzm 1975 str 181)
1976 - 19?? - Ks. Matuszak Józef jezuita ???? w domu zakonnym przy kościele św Andrzeja Boboli, Wikariusz przy kościele parafialnym Krzyża Św, 8.2.1938, 24.6.1969, 1.9.1976 (schematyzm 1975 str 282);
20.06.1978 - 29.10.1984 - O. Pawlicki Tadeusz SJ ? Proboszcz
29.10.1984 - 29.08.1990 - O. Dziadczyk Feliks SJ ? Proboszcz
1986 - 1993 - O. Świerkowski Jerzy TJ ????, duszpasterz akademicki, 11.3.1936, 31.7.1971, 29.8.1986;
1988 - 1996 - O. Bułynko Jan TJ ????, kapelan szpitala klinicznego, 17.6.1941, 24.6.1969, 15.8.1988
29.08.1990 - 28.06.1997 - O. Lenz Edmund TJ Proboszcz, superior, 24.12.1943, 31.7.1971, 29.8.1990; przełożony;
1990 - 1996 - O. Wilczyński Józef TJ ????, katecheta, 16.3.1932, 29,6,1959, 31.8.1990;
1990 - 1993 - Br. Guldziński Marian TJ ????, ur. 1.4.1937, u. 1990;
1992 - 1993 - O. Wiloch Marek TJ Wikariusz 23.11.1960, 24.6.1989, 1.9.1992;
1993 - 1996 - O. Łągwa Józef SJ ????, 13.11.1952, 21.5.1978, 1.8.1993;
1993 - 1996 - O. Osikowski Tadeusz SJ ????, 2.10.1933, 22.8.1960, 1.8.1993;
1993 - 19?? - O. Sołowiej Mieczysław SJ ????, 23.7.1959, 29.6.1993, 1.8.1993;
1995 - 1996 - O. Jóźwiak Mieczysław SJ ????, 1.4.1961, 29.6.1991, 26.8.1995;
1995 - 1996 - Kl. Centala Piotr SJ ????, ur 29.9.1965, u 1.9.1995;
28.06.1997 - 09.09.2006 - O. Kubacki Kazimierz SJ ? Proboszcz
03.09.2006 - nadal - O. Warzocha Janusz SJ Proboszcz
01.09.2012 - nadal - O. Pestka Lezek SJ Wikariusz
20?? - nadal - O. Motyliński Janusz SJ Opiekun Rodziny Radia Maryi
20?? - nadal - O.Wilczyński Józef SJ Ojciec duchowny domu
20?? - nadal - O. Deczewski Piotr SJ Kapelan szpitala na ul. Klinicznej
20?? - nadal - O. Szafran Marek SJ Katecheta szkolny
20?? - 2014 - O. Joeck Marian SJ Duszpasterz, zm. 24.09.2014;
20?? - nadal - O. Kropisz Piotr SJ Duszpasterz akademicki
20?? - nadal - O. Stelmaszczuk Marek SJ Duszpasterz
20?? - nadal - O. Kobus Andrzek SJ Zakrystian
Do wyjaśnienia
- Kś. Warzocha wg strony parafii jest od 9 września, a wg strony archidiecezji od 6 września.

Powołania kapłańskie i zakonne

Temat nie przebadany
1??? - Ks. nazwisko i imię

Kapłani pochowani w kościele

Temat nie przebadany
??.??.1??? - Ks. nazwisko i imię

Kapłani pochowani na cm. parafialnym

Temat nie przebadany
??.??.1??? - Ks. nazwisko i imię

Kapłani pochowani na cm. komunalnym

Temat nie przebadany
??.??.1??? - Ks. nazwisko i imię

Księgi i dokumenty parafialne

Księgi metrykalne i inne

Prowadzenie ksiąg metrykalnych stało się obowiązkiem wynikającym z uchwał podjętych na Soborze Trydenckim (1545-1563).
Zasady udostępniania zbiorów w AAD Gdańsk.

Najstarsze księgi

  • 1930 r. - Aktów metrykalnych sprzed 01.11.1930 r. ? należy szukać w księgach Parafii ??????.
- ochrzczonych od listopada 1930 r
- małżeństw od 1945 r. (1932 r. - 1944 r. zaginęły)
- zmarłych od 1945 r. (1932 r. - 1944 r. zaginęły)
- chrztów od 1930 r.
- ślubów od 1945 r.
- zgonów od 1945 r.
1996 r. - wg Schematyzmu... str. 141 archiwum parafialne obejmowało księgi metrykalne:
- chrztów od 1930 r.
- ślubów od 1945 r.
- zgonów od 1945 r.

Księgi chrztów

Księga chrztów 1930-1937 (w parafii)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Księga chrztów 1937-1947 (w parafii)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi konwersji

Temat nie przebadany
Dane wprowadzać wg wzorca
Księga konwersji 1757-1810 (AAD Gdańsk W1282 / w parafii) (wspólnie z księgą ślubów i zgonów)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi I komunii

Temat nie przebadany
Dane wprowadzać wg wzorca
Księga I komunii 1757-1810 (AAD Gdańsk W1282 / w parafii) (wspólnie z księgą ślubów i zgonów)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
I komunia w latach 1938-45
Opisać potencjalne przyczyny zaginięcia ksiąg i skomentować je.
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi bierzmowanych

Temat nie przebadany
Dane wprowadzać wg wzorca
Księga bierzmowanych 1757-1810 (AAD Gdańsk W1282 / w parafii) (wspólnie z księgą ślubów i zgonów)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Bierzmowania w latach 1938-45
Opisać potencjalne przyczyny zaginięcia ksiąg i skomentować je.
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Alegaty

Nie dotyczy.

Księgi zapowiedzi

Temat nie przebadany
Dane wprowadzać wg wzorca
Księga zapowiedzi 1757-1810 (AAD Gdańsk W1282 / w parafii) (wspólnie z księgą ślubów i zgonów)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
Ciekawostki:
Zapowiedzi w latach 1938-45
Opisać potencjalne przyczyny zaginięcia ksiąg i skomentować je.
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi ślubów

Księga ślubów 1930-1945
Uległa zniszczeniu w czasie działań wojennych w 1945.
Księga ślubów 1945-1958 (w parafii)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi zgonów

Księga zgonów 1930-1970 (w parafii)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi cmentarne

Temat nie przebadany
Dane wprowadzać wg wzorca
Księga cmentarna 1757-1810 (AAD Gdańsk W1282 / w parafii) (wspólnie z księgą ślubów i zgonów)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi dusz

Temat nie przebadany
Dane wprowadzać wg wzorca
Księga dusz 1757-1810 (AAD Gdańsk W1282 / w parafii) (wspólnie z księgą ślubów i zgonów)
Pierwszy wpis ??.??.???? r., ostatni wpis ??.??.???? r.
  • Charakterystyka księgi:
- Uzupełnić
  • Miejscowości spoza parafii wg oryginalnej pisowni:
- Uzupełnić
  • Ciekawostki:
- Uzupełnić
Następne księgi nie zostały zdygitalizowane.

Księgi metrykalne w zasobach AP

Temat nie przebadany
Docelowo uzupełnić inf. o księgach jak w pkt. "Księgi metrykalne" celem ukazania stanu faktycznego
Wg danych bazy PRADZIAD w Archiwum Państwowym w Miejscowość znajdują się księgi metrykalne:
W/w księgi są udostępniane całkowicie i wchodzą w skład zespołu wg wzoru 328/0 Akta metrykalne par. rz.-kat. w Raciążu
Jednocześnie na stronie wg wzoru wyszukiwanie ogólne?? jest doprecyzowana informacja, że akta są z lat:
Komentarz

Księgi metrykalne opublikowane w internecie

Temat nie przebadany

Mikrofilmy ksiąg metrykalnych

Temat nie przebadany
W zasobach Mormonów znajdują się następujące zmikrofilmowane księgi metrykalne:
Wg bazy PRADZIAD przechowywane w AP Miejscowość księgi metrykalne zostały zmikrofilmowane w zakresie:

Indeksy ksiąg metrykalnych

Temat nie przebadany
Aktualnie w trakcie indeksowania. Indeksy na stronie PomTG oraz Genealodzy.pl

Pozostałe księgi i dokumenty

Temat nie przebadany

Komentarz

USC

Siedziby USC

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Księgi USC

Po 100 latach od daty wytworzenia księgi przekazywane są do archiwów państwowych.

Księgi urodzeń

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Alegaty

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Księgi zapowiedzi

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Księgi małżeństw

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Księgi rozwodów

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Księgi zgonów

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Księgi USC w zasobach AP

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Księgi USC opublikowane w internecie

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Mikrofilmy ksiąg USC

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Indeksy ksiąg USC

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Komentarz

Nie dotyczy z uwagi na rok założenia parafii.

Dyskusje na forach internetowych

Temat nie przebadany

Inne

Kolejne informacje o miejscowości będącej siedzibą parafii można znaleźć na stronie Genepedii Miejscowość